Tôi nên nằm tư thế nào để dễ thở và ngủ ngon hơn?

A15-064
ThS BS.
Bùi Diễm Khuê
Khoa Thăm dò chức năng hô hấp
Xem chi tiết

Giấc ngủ không chỉ phụ thuộc vào thời gian ngủ hay thuốc men, mà tư thế nằm đóng vai trò rất quan trọng trong việc giúp bạn dễ thở, ngủ sâu và tỉnh dậy khỏe khoắn hơn. Dưới đây là những tư thế nằm được khuyến nghị và những điều nên tránh.

1. Tư thế nằm nghiêng – Lựa chọn tốt nhất cho đa số người

👉 Nằm nghiêng trái hoặc phải, đặc biệt là nghiêng trái, được xem là tư thế có lợi nhất cho hô hấp khi ngủ.

Lợi ích:

  • Giúp đường thở thông thoáng hơn, giảm ngáy.
  • Giảm nguy cơ ngưng thở khi ngủ (OSA), nhất là ở người thừa cân.
  • Giảm trào ngược dạ dày – thực quản (nên nằm nghiêng trái)
  • Hỗ trợ tuần hoàn và giúp ngủ sâu hơn.

Gợi ý thực hành:

  • Dùng gối cao vừa phải, giữ cổ – cột sống thẳng hàng.
  • Có thể kẹp một chiếc gối nhỏ giữa hai chân để giảm đau lưng, đau hông.

2. Nằm ngửa – Cẩn trọng nếu bạn hay ngáy hoặc khó thở

Nằm ngửa không phải lúc nào cũng xấu, nhưng không phù hợp với tất cả mọi người.

Khi nào nằm ngửa có thể gây vấn đề?

  • Người hay ngáy, có ngưng thở khi ngủ.
  • Người béo phì, cổ to.
  • Người thường nghẹt mũi, khó thở về đêm.
    • Dễ ngáy hơn
    • Tăng nguy cơ xẹp đường thở, nhất là ở người có ngưng thở khi ngủ
    • Ngủ không sâu, dễ thức giấc

Lý do:
Khi nằm ngửa, lưỡi và các mô mềm vùng họng dễ tụt ra sau, làm hẹp đường thở → ngáy và ngưng thở.

Nếu bạn nằm ngửa khi ngủ, hãy đặc biệt chú ý đến tư thế cổ.
Một sai lầm rất thường gặp là dùng gối quá cao, làm cổ bị gập lại. Điều này làm:

Cách nằm ngửa đúng 

✔️ Giữ cột sống cổ thẳng hàng với thân mình
✔️ Gối không quá cao, chỉ nâng vừa đủ phần gáy

 

3. Nằm sấp – Không được khuyến khích

🚫 Đây là tư thế ít được khuyên dùng, dù một số người thấy đỡ ngáy hơn.

Bất lợi:

  • Gây vặn cổ, đau cổ vai gáy.
  • Tăng áp lực lên cột sống và lồng ngực.
  • Có thể làm thở nông, không thoải mái khi ngủ lâu dài.

4. Một số mẹo nhỏ giúp bạn duy trì tư thế tốt suốt đêm

  • 🛏️ Dùng gối ôm hoặc gối chặn sau lưng để tránh lăn về tư thế không mong muốn.
  • 👕 Mặc đồ ngủ thoải mái, không bó cổ hay ngực.
  • ⚖️ Kiểm soát cân nặng giúp cải thiện hô hấp khi ngủ.
  • 🩺 Nếu bạn ngáy to, buồn ngủ ban ngày, hay thức giấc vì khó thở, hãy đi khám chuyên khoa giấc ngủ.

5. Thông điệp quan trọng từ bác sĩ

Không có một tư thế “hoàn hảo” cho tất cả mọi người.
Tư thế tốt nhất là tư thế giúp bạn thở dễ, ngủ sâu và tỉnh dậy không mệt mỏi.

Nếu bạn được chẩn đoán ngưng thở khi ngủ, hen, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), hoặc đang dùng máy hỗ trợ thở khi ngủ (CPAP), hãy trao đổi trực tiếp với bác sĩ để được hướng dẫn tư thế phù hợp nhất cho tình trạng của bạn.

 

Tài liệu tham khảo:

  • [1] Danoff-Burg, S., Rus, H. M., Weaver, M. A., & Raymann, R. J. (2022). Sleeping in an Inclined Position to Reduce Snoring and Improve Sleep: In-home Product Intervention Study. JMIR Formative Research, 6(4), e30102. Truy cập: 2025-12-18.
  • [2] Menon, A., & Kumar, M. (2013). Influence of Body Position on Severity of Obstructive Sleep Apnea: A Systematic Review. ISRN Otolaryngology, 2013, 670381. Truy cập: 2025-12-18.
  • [3] Lee, J. B., Park, Y. H., Hong, J. H., Lee, S. H., Jung, K. H., Kim, J. H., ... & Shin, C. (2009). Determining optimal sleep position in patients with positional sleep-disordered breathing using response surface analysis. Journal of Sleep Research, 18(1), 26-35. Truy cập: 2025-12-18.
  • [4] Ernstmeyer, K., & Christman, E. (2021). Table 11.2c, [Interventions to Manage Hypoxia]. Nursing Skills. Eau Claire (WI): Chippewa Valley Technical College. Truy cập: 2025-12-18.
  • [5] Iannella, G., Cammaroto, G., Meccariello, G., Cannavicci, A., Gobbi, R., Lechien, J. R., ... & Vicini, C. (2022). Head-Of-Bed Elevation (HOBE) for Improving Positional Obstructive Sleep Apnea (POSA): An Experimental Study. Journal of Clinical Medicine, 11(19), 5620. Truy cập: 2025-12-18.

Thông tin trên chỉ phục vụ mục đích tham khảo, không mang tính chất khuyến nghị. Vui lòng liên hệ bác sĩ để được tham vấn chi tiết.

 

Share

Bài viết liên quan