Khoa Lão - Chăm sóc giảm nhẹ


Giới thiệu
Lão hóa là quy luật tất yếu trong vòng đời của mỗi người. Bên cạnh lão hóa sinh lý làm thay đổi cấu trúc và chức năng nhiều hệ cơ quan, người cao tuổi thường mắc nhiều bệnh cùng một lúc làm cho việc điều trị các bệnh lý thông thường trở nên phức tạp hơn. Do vậy nhóm người này cần phải có sự chăm sóc y tế chuyên sâu, riêng biệt để duy trì sức khỏe và tuổi thọ.
Khoa Lão – Chăm sóc giảm nhẹ Bệnh viện Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh là một trong những đơn vị đầu tiên triển khai các mô hình chăm sóc y tế dành riêng cho người cao tuổi và người bệnh mạn tính đặc biệt ở giai đoạn cuối, không chỉ chuyên về điều trị mà còn tích hợp nhiều liệu pháp chăm sóc để người bệnh cải thiện sức khỏe cả thể chất lẫn tinh thần.

Với đặc thù riêng của khoa, đội ngũ liên ngành gồm bác sĩ, điều dưỡng, dược sĩ, công tác xã hội và tâm lý … công tác và gắn bó tại đây luôn sẻ chia cùng người bệnh qua từng giai đoạn điều trị. Bên cạnh các phương pháp trị liệu bằng thuốc, việc được lắng nghe, thấu cảm chính là “liều thuốc tinh thần” nhằm chăm sóc toàn diện và lấy người bệnh và gia đình làm trung tâm.
Thế mạnh chuyên môn
1. Kỹ thuật mới đã/đang/sẽ triển khai
Quy trình đánh giá nhận thức cho người bệnh cao tuổi nhập viện.
Quy trình phòng ngừa té ngã ở người cao tuổi.
Quy trình thực hành hợp tác liên ngành, chăm sóc lấy người bệnh làm trung tâm.
Đánh giá Lão khoa toàn diện cho người cao tuổi điều trị nội trú tại Khoa.
2. Đánh giá vị thế của khoa so với các chuyên khoa tại các Bệnh viện cùng cấp về phạm vi hoạt động chuyên môn, kỹ thuật cao và chuyên sâu
Là một trong bốn bệnh viện Đa khoa tại TP. Hồ Chí Minh có khoa Lão.
Là một trong ba bệnh viện đa khoa có khoa nội trú về chăm sóc giảm nhẹ tại TP. Hồ Chí Minh.
Là mô hình duy nhất trên cả nước kết hợp Lão khoa và Chăm sóc giảm nhẹ; kết hợp giữa Bệnh viện với Trường học (Bệnh viện Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh và Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh); kết hợp giữa Bộ môn Lão, Bộ môn Chăm sóc Giảm nhẹ và Khoa Lão – Chăm sóc Giảm nhẹ.
Là mô hình duy nhất triển khai đánh giá Lão khoa tiền phẫu, đánh giá Lão khoa toàn diện, đánh giá suy yếu cho người cao tuổi, chăm sóc giảm nhẹ, chăm sóc người cao tuổi toàn diện với nhóm liên ngành (Y khoa/Tâm lý/Xã hội/Tâm linh).
3. Phác đồ điều trị
Điều trị đau thắt lưng ở người cao tuổi
Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị nội khoa sốt giảm bạch cầu hạt trong chăm sóc giảm nhẹ
Phác đồ hướng dẫn thảo luận việc ra quyết định về nguyện vọng không hồi sinh tim phổi
Phác đồ chẩn đoán và điều trị nội khoa chèn ép tủy trong Chăm sóc giảm nhẹ
Phác đồ điều trị đau trong Chăm sóc giảm nhẹ
Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị ngộ độc opioids trong Chăm sóc giảm nhẹ
Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị tăng canxi máu trong Chăm sóc giảm nhẹ
Phác đồ điều trị đau đột xuất trong Chăm sóc giảm nhẹ

Khoa luôn nhấn mạnh tầm quan trọng của chất lượng nguồn nhân lực đạt chuẩn mực về y đức và học thuật trong quá trình thực hiện sứ mệnh:
Cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh nội và ngoại trú cho người cao tuổi (≥60 tuổi).
Cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh nội và ngoại trú cho người bệnh cần chăm sóc giảm nhẹ (bệnh ung thư, bệnh nặng đe dọa tính mạng, bệnh mạn tính nặng đặc biệt là ở giai đoạn cuối đời). Cụ thể về mặt Lão khoa, người bệnh sẽ được chẩn đoán, điều trị bệnh nội khoa, tình trạng đa bệnh lý, đa thuốc trong môi trường nội trú tại khoa và điều trị ngoại trú tại phòng khám Lão khoa.
Người bệnh cao tuổi điều trị nội trú tại Khoa Lão sẽ được đánh giá Lão khoa toàn diện, bao gồm:
Đánh giá nguy cơ té ngã để có biện pháp phòng ngừa té ngã phù hợp.
Tư vấn, phòng ngừa và chăm sóc vết loét để có hướng điều trị thích hợp theo mức độ tổn thương và tình trạng bệnh.
Đánh giá suy giảm nhận thức và sa sút trí tuệ để tầm soát, phòng ngừa và có biện pháp can thiệp sớm, phù hợp.
Đánh giá dinh dưỡng.
Đánh giá hoạt động chức năng, tình trạng suy yếu, đánh giá kỳ vọng sống, thảo luận mục tiêu chăm sóc.
Thảo luận kế hoạch điều trị phù hợp mục tiêu chăm sóc.
Chăm sóc cuối đời người cao tuổi, kiểm soát các triệu chứng giai đoạn cuối đời.
Đánh giá kiểm soát bệnh nội khoa tiền phẫu và hậu phẫu ở tất cả người bệnh cao tuổi phải trải qua phẫu thuật nhằm hạn chế tối thiểu các biến chứng nội khoa chu phẫu và phục hồi tốt ở giai đoạn hậu phẫu.
Về lĩnh vực Chăm sóc giảm nhẹ, khi người bệnh nhập viện sẽ được:
Đánh giá mức độ đau và kiểm soát đau kịp thời.
Đánh giá và điều trị thích hợp các triệu chứng cần giảm nhẹ khác như: khó thở, nôn ói, xuất huyết, vết thương ác tính, tổn thương tì đè, phù, báng bụng, thuyên tắc huyết khối,…
Cung cấp điều trị opioid đúng chỉ định cho các trường hợp có đau hoặc khó thở do ung thư hay bệnh lý mạn giai đoạn cuối.
Thảo luận cùng người bệnh và người nhà người bệnh mục tiêu chăm sóc, kế hoạch chăm sóc y tế trong tương lai, từ đó lên kế hoạch chăm sóc giảm nhẹ, cùng chia sẻ để đưa ra quyết định chọn lựa các can thiệp y khoa phù hợp với từng giai đoạn bệnh.
Ngoài việc điều trị hiệu quả các vấn đề thể chất, các hoạt động chăm sóc giảm nhẹ còn bao gồm việc hỗ trợ tâm lý, xã hội, tâm linh cho người bệnh, người chăm sóc và gia đình người bệnh thông qua việc phối hợp với nhân viên phòng Công tác xã hội, Đơn vị tư vấn tâm lý lâm sàng để hỗ trợ người bệnh tối ưu, nhằm giúp người bệnh nâng cao chất lượng sống, tuân thủ tốt hơn các biện pháp điều trị bệnh.
Sau khi người bệnh xuất viện, các nhân viên y tế sẽ hướng dẫn người bệnh tiếp tục sử dụng thuốc giảm đau hiệu quả và an toàn tại nhà, thường xuyên điện thoại hỏi thăm tình trạng người bệnh và gia đình người bệnh, đặc biệt là các trường hợp người bệnh thời gian sống còn ngắn muốn xuất viện và được chăm sóc tại nhà, đồng thời cung cấp số điện thoại hỗ trợ người bệnh khi cần và khám ngoại trú theo dõi bệnh sau thời gian nằm viện.
Đào tạo & Nghiên cứu
Khoa Lão – Chăm sóc giảm nhẹ luôn chú trọng phát triển song song công tác đào tạo và nghiên cứu khoa học, xem đây là nền tảng quan trọng nhằm nâng cao chất lượng chẩn đoán và phục vụ người bệnh

Song song với mục tiêu là cơ sở điều trị y tế chuyên sâu cho người bệnh cao tuổi và người bệnh mắc các bệnh nan y đe dọa sống còn, Khoa Lão – Chăm sóc giảm nhẹ còn là cơ sở đào tạo, thực hành cho sinh viên, học viên sau Đại học thuộc các bộ môn Lão khoa, Chăm sóc giảm nhẹ, Y học gia đình, Điều dưỡng Kỹ thuật y học… của Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh. Các chuyên gia nước ngoài đã cộng tác giảng dạy tại khoa gồm:
PGS. TS. Eric L. Krakauer - Giám đốc các chương trình quốc tế, Trung tâm Chăm sóc giảm nhẹ, Trường Đại học Harvard.
BS. Ronald W. Sand - Chuyên gia tư vấn cấp cao Các chương trình quốc tế, Trung tâm Chăm sóc Giảm nhẹ, Trường Đại học Y Harvard và Bệnh viện Đa khoa Massachusetts.
TS ĐD Roger Strong - Nguyên điều dưỡng thực hành, Trung tâm chăm sóc an dưỡng cuối đời San Diego.
Bên cạnh công tác điều trị, giảng dạy, nghiên cứu khoa học, Khoa Lão – Chăm sóc giảm nhẹ còn góp phần chăm sóc sức khỏe, giáo dục y tế cho cộng đồng thông qua việc tổ chức hàng năm các sự kiện như: “Ngày hội Người Cao Tuổi”, “Ngày Chăm Sóc Giảm Nhẹ Thế Giới”, “ Ngày Sa Sút Trí Tuệ Thế Giới” với sự tham gia đông đảo của người dân. Qua đó, công tác phổ biến kiến thức y khoa căn bản cho người dân được đẩy mạnh và có hiệu quả đáng kể.
Khoa đồng thời là nơi thực hành về công tác xã hội và tâm lý trong y khoa cho sinh viên các khối ngành liên quan. Không dừng lại ở đó, Khoa Lão – Chăm sóc giảm nhẹ còn là nơi hợp tác giảng dạy lâm sàng và nghiên cứu khoa học với nhiều đại học uy tín trên thế giới: Đại học Harvard, Đại học California San Francisco,…
Trang thiết bị
Để đáp ứng tốt công tác điều trị và chăm sóc người bệnh, trong tương lai Khoa Lão - CSGN chú trọng trang bị đầy đủ cơ sở vật chất cùng trang thiết bị tiên tiến như: Phòng điều trị nội trú, phòng chăm sóc bệnh nhân nặng chăm sóc cấp I, phòng riêng hỗ trợ người bệnh hấp hối, phòng thủ thuật, phòng tập phục hồi chức năng cho người cao tuổi sau giai đoạn cấp, phòng tập phục hồi chức năng, tập luyện cho người cao tuổi về vận động, hoạt động trị liệu và ngôn ngữ trị liệu, phòng đa chức năng phục vụ người nhà và nhân viên...
Đội ngũ nhân sự
Khoa Lão - Chăm sóc giảm nhẹ có đặc trưng là đội ngũ nhân sự liên ngành với trình độ bác sĩ, điều dưỡng, dược sĩ, hộ lý chuyên nghiệp,... với nhiều năm kinh nghiệm và được đào tạo chuyên sâu trong lĩnh vực lão khoa, chăm sóc giảm nhẹ.
Trong tương lai, khoa còn có sự hỗ trợ của các nhân sự Công tác xã hội, chuyên viên tâm lý, chuyên gia hỗ trợ tâm linh,... nhằm tạo nên đội ngũ làm việc đa ngành chăm sóc toàn diện cho người bệnh và gia đình.
