Tại sao tôi hay thức giấc giữa đêm?

A15-064
ThS BS.
Bùi Diễm Khuê
Khoa Thăm dò chức năng hô hấp
Xem chi tiết

Bạn bị thức giấc giữa đêm? Nếu bạn ngủ lại được ngay, đó không phải là vấn đề lớn. Tuy nhiên, có khi 2-3 giờ sáng bạn đã dậy mà không tài nào ngủ lại được, hoặc mất rất lâu mới ngủ lại. Khi đó, bạn sẽ bị giảm chất lượng giấc ngủ, hệ quả là sáng hôm sau ngầy ngật, không sảng khoái, sức khỏe cũng giảm theo. Hãy thử xem qua các nguyên nhân sau đây nhé.

Nguyên nhân về thể chất

Nhóm này bao gồm các vấn đề sau:

  • Đau, đặc biệt là đau khớp, đau lưng, đau đầu, bệnh tim mạch hoặc ung thư. Nếu bạn gặp tình trạng này, nên đến bác sĩ để được tư vấn điều trị hoặc đổi thuốc nếu cần.
  • Khó thở, ví dụ như hen suyễn, viêm phế quản, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính hoặc các bệnh phổi khác.ngưng thở khi ngủ
  • Rối loạn tiêu hóa, như bị ợ nóng, ợ chua (trào ngược dạ dày thực quản) hoặc hội chứng ruột kích thích.
  • Nội tiết tố (hormone), phụ nữ có thể bị thức dậy giữa đêm do thay đổi nội tiết tố trong chu kỳ kinh nguyệt hoặc khi mãn kinh, tiền mãn kinh.
  • Cử động chân khi ngủ
  • Bệnh thần kinh, như Alzheimer và Parkinson.
  • Muốn đi vệ sinh, có thể do bạn uống quá nhiều nước trước khi ngủ hoặc các bệnh lý gây bài tiết nhiều nước tiểu như đái tháo đường, bệnh tim hoặc viêm bàng quang (bọng đái), phì đại tiền liệt tuyến ở nam giới.

Nguyên nhân tâm lý

Stress là một trong những lý do chính làm chúng ta thức giấc giữa đêm. Các vấn đề tâm thần khác cũng có thể là nguyên nhân, ví dụ như rối loạn lo âu, rối loạn lưỡng cực, trầm cảm,…

Thói quen ngủ

Một số thói quen có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ của bạn, như:

  • Giờ ngủ thất thường, không cố định.
  • Thiết bị điện tử
  • Rượu/bia, thức uống có cồn: có thể bạn sẽ cảm thấy ngủ nhanh hơn, nhưng nó cũng sẽ khiến bạn thức dậy giữa đêm và giảm các giai đoạn giấc ngủ quan trọng (giấc ngủ sâu và REM)
  • Café, trà, thức uống có caffeine
  • Hút thuốc lá

Môi trường ngủ

Phòng ngủ có ánh sáng mạnh, không đủ yên tĩnh, nhiệt độ quá nóng hoặc quá lạnh, hoặc cho thú cưng ngủ chung phòng có thể làm bạn gián đoạn giấc ngủ. 

Bạn có thể dùng các cách sau nếu không thay đổi được môi trường:

  • Đeo tấm che mắt để hạn chế ánh sáng
  • Đeo bút bịt tai hoặc dùng thiết bị phát ra “tiếng ồn trắng” (như tiếng quạt máy, tiếng mưa rơi, sóng vỗ…)
  • Giữ nhiệt độ phòng mát mẻ bằng quạt, điều hòa, nhưng tránh thổi trực tiếp vào cơ thể.

Các rối loạn giấc ngủ

Bao gồm

  • Ngưng thở khi ngủ. Đường thở bị xẹp lại trong khi ngủ, khiến cơ thể thiếu oxy, và não bộ phải “đánh thức” bạn dậy để thở (thường biểu hiện bằng tiếng ngáy to, ồn ào).
  • Hội chứng chân không yên. Cảm giác ngứa ngáy, bồn chồn ở chân, thôi thúc bạn phải cử động chân cho dễ chịu. Tình trạng này thường nặng lên vào chiều tối, trước ngủ.
  • Rối loạn cử động chân có chu kỳ. Gần giống với hội chứng chân không yên, nhưng tình trạng này xảy ra trong lúc bạn ngủ, có khi làm bạn thức giấc.
  • Cơn hoảng loạn trong đêm. Biểu hiện bằng các cơn la hét, đấm đá, hành động sợ hãi trong khi ngủ, thường xảy ra ở trẻ em hơn người lớn.

 

Tài liệu tham khảo

[1] Mayo Clinic. Insomnia: How do I stay asleep?https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/insomnia/expert-answers/insomnia/faq-20057824. Truy cập: 2025-12-18.
[2] Mayo Clinic. Insomnia - Symptoms and causeshttps://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/insomnia/symptoms-causes/syc-20355167. Truy cập: 2025-12-18.
[3] MedlinePlus. Sleep Disordershttps://medlineplus.gov/sleepdisorders.html. Truy cập: 2025-12-18.
[4] Mayo Clinic. Sleep disorders - Symptoms and causeshttps://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/sleep-disorders/symptoms-causes/syc-20354018. Truy cập: 2025-12-18.
[5] Mayo Clinic. Sleep apnea - Symptoms and causeshttps://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/sleep-apnea/symptoms-causes/syc-20377631. Truy cập: 2025-12-18.
[6] Moline, M., daCosta DiBonaventura, M., Shah, D., & Ben-Joseph, R. (2014). Impact of middle-of-the-night awakenings on health status, activity impairment, and costs. Nat Sci Sleep, 6, 101–111. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4114905/. Truy cập: 2025-12-18.
 

Thông tin trên chỉ phục vụ mục đích tham khảo, không mang tính chất khuyến nghị. Vui lòng liên hệ bác sĩ để được tham vấn chi tiết.

 

Chia sẻ

Bài viết liên quan